Nga bắt đầu vào ‘mùa săn’ máy bay không người lái

(Vũ khí)

–
“Taran”, “Sapsan” và “Solyaris-N” đã luyện thành thục cách đốt UAV đối phương

Lại xin được giới thiệu bài viết của chuyên gia Nga quen thuộc Vladimir Tuchkov về một số vũ khí chống máy bay không người lái (UAV) mới của Nga. Bài đăng trên “Svobodnaia Pressa” ngày 2/11/2018.

Binh sỹ và vũ khí diệt UAV mang tên REX- 1 (Ảnh: Vadim Savitski / Cơ quan báo chí Bộ Quốc phòng Nga/TASS)

Tờ báo “Russkaia Gazeta” (Báo Nga) mới đưa tin và khẳng định rằng súng điện tử REX-1 do các công trình sư Công ty Zala Aero (Nga) thuộc Tập đoàn “Kalashnhikov” thiết kế có thể bảo đảm tạo một hàng rào chắn không thể xuyên thủng đối với các máy bay không người lái.

Súng điện tử REX-1, dĩ nhiên, có những tính năng rất xuất sắc, tuy nhiên, tuyên bố cho rằng nó tạo được hàng rào chắn không thể xuyên thủng là có vẻ là hơi bốc đồng. Bởi vì chỉ có các tổ hợp hiện đại hơn và công suất lớn hơn lắp đặt trên khung gầm các xe bánh lốp hoặc bánh xích mới có thể hiện thực hóa được khả năng “không thể bị xuyên thủng”.

Súng điện tử REX-1 ccó thể chế áp các tín hiệu liên lạc của UAV với trạm điều khiển nên làm cho UAV hoặc là bị rơi, hoặc là “tự”hạ cánh. Cự ly hoạt động của REX-1, nếu làm việc ở chế độ này (chế áp tín hiệu liên lạc) là 500m. Trong trường hợp này, góc phát nhiễu là 30 độ.

Súng điện tử REX-1 cũng có khả năng (chặn) các tín hiệu của hệ thống dẫn đường vệ tinh GPS. Và lúc này thì cự ly (bán kính) hoạt động của nó là 2km. Thêm nữa, hoạt động của thiết bị phát nhiễu REX-1 không định hướng, có nghĩa là khóa các tín hiệu dẫn đường vệ tinh trên tất cả các hướng.

REX-1 cũng có thể chế áp các thiết bị quang –điện tử, kể cả của tổ hợp trinh sát trên UAV, lẫn các đầu tự dẫn quang học của những tên lửa mà UAV có thể mang theo.

REX-1 rất gọn nhẹ và dễ sử dụng. Trọng lượng- 4,5 kg, Kích thước- 700×160×240 mm. Thời gian làm việc liên tục của ắc quy- 3 giờ. Có kính ngắm.

Cần phải nhận thấy một điều là loại súng này đã giải quyết xuất sắc nhiệm vụ chế áp khả năng làm việc của UVA ở một cự lý tương đối nhỏ. Tuy nhiên, việc phát hiện UAV vẫn phải thực hiện bằng “phương pháp truyền thống của cha ông”, có nghĩa là hoàn toàn bằng mắt thường .

Khi đó rất có thể sẽ xảy ra những kịch bản cực kỳ khó chịu như – trong trường hợp không chỉ UAV của đối phương có mặt trên khu vực chịu trách nhiệm, mà còn có cả các UAV của “ta’mới hoàn thành nhiệm vụ và quay trở về căn cứ- lúc đó REX-1 có thể loại khỏi vòng chiến đấu không chỉ các UAV của “địch” , mà cả các vũ khí có cánh (UAV) của “ta”.

REX-1 không phải là loại vũ khí chống UAV duy nhất của Nga. Hai năm trước đây đã xuất hiện một tổ hợp “xách tay” có tên là “Stupor” do Công ty tư nhân “Lokmas” thiết kế. Khi mới thiết kế, “Stupor” được xác định sẽ thực hiện chức năng vô hiệu hóa các UAV dân sự không được trang bị hệ thống bào vệ các kênh liên lạc với người điều khiển từ xa.

Gần như ngay sau đó, Bộ Quốc phòng Nga tỏ ý rất quan tâm đến thiết kế này. Và trong năm ngoái (2017), “Stupor” sau khi hoàn thiện đã được giới thiệu trên giá thí nghiệm của Trung tâm khoa học- nghiên cứu thử nghiệm kỹ thuật robot trực thuộc Bộ Quốc phòng Nga.

Nguyên tắc hoạt động của “Stupor” cũng tương tự như của súng điện tử “Kalashnhikov” (tức REX-1” như vùa nói ở trên). Nó (“Stupor”) chế áp các kênh liên lạc, kênh dẫn đường vệ tinh và làm mù thiết bị quang học của UAV. Nó nặng hơn “REX-1” 1 kg (tức 5,5kg). Nhưng bán kính hoạt động cũng lớn hơn 100m.

Nhưng góc phát sóng điện từ của “Stupor” nhỏ hơn REX-1 – chỉ 20 độ. Tùy thuộc vài khả năng kháng nhiễu của thiết bị điện tử trên UAV mục tiêu,- nó sẽ bị “tê liệt” trong khoảng giây thứ 4 đến giây thứ 25 nếu bị “Stupor” “phủ sóng” liên tục.

Cả hai kiểu súng này đều rất tốt, hiệu quả, khi phải “chiến đấu” với các UAV có kích thước tương đối lớn, có thể dễ dàng nhìn thấy bằng mắt thường. Thêm nữa, khả năng “không thể bị chọc thủng” chăc chắn sẽ được đảm bảo nếu như số lượng các UAV không quá lớn. Nhưng sẽ phức tạp hơn rất nhiều nếu phải “làm việc” với một “đàn” UAV kích thước nhỏ.

Tại Nga, hiện các công trình sư đã thiết kế những tổ hợp hoàn thiện hơn, – chúng có những khả năng cũng lớn hơn nhiều (những súng vừa liệt kê trên). Chỉ có một số thông tin rời rạc về những thiết kế kiểu như vây, đơn giản bởi vì sẽ còn một thời gian nữa mới rõ kết quả. Một số thiết kế đang trong giai đoạn hoàn chỉnh và sẽ sắp được sản xuất hàng loạt.

Cụ thể, tại Diễn đàn “Army-2015”, đã có một mẫu được giới thiệu lần đầu tiên- đó là tổ hợp lắp trên khung gầm xe chở tổ hợp tên lửa phòng không “Buk”. Mới trong năm nay, tổ hợp đó lại được giới thiệu với cái tên “Serp”.

Tổ hợp “Serp” này có thiết bị phát hiện và thiết bị “đốt cháy” các linh kiện điện tử của UAV,- có nghĩa “Serp” là một “pháo phát sóng siêu cao tần cực mạnh . Các UAV, kể cả khi bay riêng rẽ, kể cả khi bay thành “đàn” đều bị phát hiện ở môt cự ly lớn nhờ trạm radar mạng pha chủ động.

Cự ly hoạt động của “pháo”- tới 20km. Nhưng đó là cự ly tối đa có thể đạt được trong điều kiện khí quyển lý tưởng. Hơi nước – mưa và tuyết, và cả sương mù đều hấp thụ một phần năng lượng phát đi và vì thế làm giảm cự ly hoạt động của “Serp”.

Thêm nữa, tổ hợp không chỉ “xử lý được” các UAV, mà còn cả các đầu tự dẫn của vũ khí chính xác cao, cũng như vô hiệu hóa các ngòi nổ của tên lửa và đầu đạn.

Tổ hợp này được xếp vào lớp vũ khí “chỉ có thể chiến thắng sức mạnh bằng sức mạnh”. Còn tổ hơp “Shipovnhik-Aero” của Công ty “Vega” lại được xếp vào lớp vũ khí tác chiến điện tử trí tuệ .